En küçük 11 yaþýnda

Türkiye nin tedavi altýndaki madde baðýmlýsý profili çýktý... En minik baðýmlý 11 yaþýnda, çoðu ilk ve ortaokul mezunu. Her yüz baðýmlýdan 66 sý iþsiz. Rekor megakent Ýstanbul da...

Hakký KURBAN / ANKARA

Saðlýk Bakanlýðý Tedavi Hizmetleri Genel Müdürlüðü nün baþlattýðý tedavi altýndaki baðýmlý profili nden ilginç sonuçlar çýktý. Dr. Metin Esen ve Psikolog Emine Dal tarafýndan yapýlan çalýþmada, 2009 da 10 ildeki 18 tedavi merkezinde yatan baðýmlýlardan 2 bin 594 ünün veri formlarý tek tek incelendi. Sonuçlara, Türkiye Uyuþturucu ve Uyuþturucu Baðýmlýlýðý Ýzleme Merkezi (TUBÝM) ile Emniyet Genel Müdürlüðü (EGM) Kaçakçýlýk ve Organize Suçlarla Mücadele (KOM) Daire Baþkanlýðý nýn hazýrladýðý 2010 -Türkiye Uyuþturucu Raporu nda yer verildi. Sonuçlar özetle þöyle:

107 BÝN AYAKTA TEDAVÝ

- 22 merkezde toplam 107 bin 178 hasta ayakta tedavi edildi.
- Bir yýlda yatarak tedavi görenlerin sayýsý 2 bin 594 oldu.
- Ayakta tedavi görenlerden yüzde 55.75 inin Ýstanbul Bakýrköy AMATEM ve ÇEMATEM e gittiði belirtildi.
- Ýstanbul daki beþ merkeze baþvuranlarýn sayýsý 66 bin 825 i buldu. Bu rakam, ayakta tedavi için baþvuran toplam baðýmlýlarýn yüzde 62.35 i.
- Tedavi merkezlerine baþvuranlardan yüzde 41.79 unun daha önce hiç tedavi görmeyenlerden oluþmasý da dikkat çekti.

YÜZDE 93 Ü ERKEK

- Araþtýrma, yatarak tedavi gören hastalarýn verileri incelenerek yapýldý. Hastalar cinsiyet açýsýndan deðerlendirildiðinde her 100 hastadan yaklaþýk 93 ünün erkek olduðu görüldü.
- 2009 yýlýnda tedavi görenlerin yaþ ortalamasý 28,61.
- En küçük kiþinin yaþý 11, en büyüðünün ise 65.
- Tedavi gören yaklaþýk her dört kiþiden birinin 25-29 yaþ aralýðýnda olmasý da dikkat çekti. 15-19 yaþ aralýðýnda 434 kiþi, 15 yaþ altýnda da 27 kiþi yatýrýlarak tedavi edildi.
- Tedavi gören kiþilerden yüzde 65,2 si ilk ve ortaokul mezunu. Birincilik ilkokul mezunlarýnda.

AÝLELERÝYLE YAÞIYORLAR

- Yüzde 86 sý ebeveyn ya da aileyle yaþýyor. Yüzde 8 i yalnýz, geri kalaný arkadaþýyla, bir kurumda veya sokakta yaþýyor.
- Yatarak tedavi edilen kiþilerin yüzde 77.6 sý sýrasýyla Ýstanbul, Adana, Antalya, Gaziantep, Ýçel, Ankara, Ýzmir, Hatay, Elazýð ve Kayseri den çýktý. Tedavi görenlerden üçte biri Ýstanbul da yaþýyor. Mersin ve Hatay sýralamaya girmesine karþýn bu illerde tedavi merkezi bulunmadýðý belirtildi.

ZÝRVEDE EROÝN VE ESRAR VAR

- Kullanýmda eroin, esrar ve uçucu maddeler ilk üç sýrayý aldý. Onlarý kokain, benzodiazepin ve ecstasy izledi. 2008 deki gibi tedaviye gelen her iki kiþiden birinin eroin kullanýcýsý olduðu tespit edildi.

ÝÞSÝZ AMA ONA PARA BULUYOR

- Özellikle uyuþturucu maddelerin pahalý olmasýna karþýn, baðýmlýlardan çoðunluðunun iþsiz olmasý dikkat çekti. Tedavi görenlerden yüzde 66.31 i (1720 kiþi) iþsiz. Araþtýrmaya, Bu kiþilerin kaçýnýn madde kullanýmý nedeniyle iþ gücünü kaybettiði ve kaçýnýn iþsiz olmalarý nedeniyle madde kullanýmýna baþladýklarý bilinmemektedir notu düþüldü.
- Düzenli geliri olanlar yüzde 25 e yaklaþtý. 75 öðrenci ve 24 emekli de tedavi gördü.

YORUM

Ülkemizde hýzlý toplumsal deðiþim yaþanmaktadýr. Her deðiþim, beraberinde kimlik ve kiþilik çatýþmasýný getirir. Ülkemizde, kentleþme, sanayileþme, iç göç hýzýnýn artmasý, gecekondulaþma ve aile kurumunun parçalanmasýna paralel olarak sosyal sorunlarda önemli bir artýþ gözlemlenmektedir. 

Toplumsal yozlaþma, kendine yabancý kitleler oluþturmakta, bir yandan refah düzeyi yüksek bir toplum içinde giderek artan problemli kiþiler üretmektedir. Böylece toplumsal yapýmýzda kendi kendine geliþmekte olduðu "modern alt kültür kavramý” ciddi bir sorun olarak ortaya çýkmaktadýr.

Modern alt kültür, toplumun genel ve çoðunluktaki kültürel deðerlerinden farklý uçta çatýþmalý öfkeli yabancýlaþmýþ ve yozlaþmýþ bir kültürü ifade eder. Farklý deðerlerden ziyade deðerlerden yoksunluðu belirtir ve günümüzde giderek büyümektedir.

Madde ve uyuþturucu baðýmlýlýðý, aile içi þiddet, fuhuþ, anti- sosyal davranýþlar, kural tanýmazlýk gibi özellikleriyle giderek yaygýnlaþan bir modern alt kültür özellikleri oluþturur.

Ülkemiz siyasal, sosyal, ekonomik ve kültürel deðiþim hýzla sürmektedir. Deðiþim her zaman kriz faktörüdür. Eðer yönetilemezse çatýþma faktörü olur. Ýçinde geçtiðimiz süreç kriz yaþanmakta, “kriz yönetim” becerisi gösterecek tecrübeli kadrolardan aileler  yardým almalýdýr.

Toplumumuz, bu alanda hizmet veren kuruluþlarý bilmek zorundadýr. Baðýmlý çocuklarýmýzý balici, tinerci vs. kavramlarla suçlamamalýyýz. Çocuklarýmýzý aile ve topluma kazandýrarak, üreten bir deðer haline getirmeliyiz. Eðer çocuklarýmýz madde baðýmlýsý ise ilgili tedavi kurumlarýna yönlendirmeliyiz.

Klinik tecrübelerime göre madde baðýmlýsý çocuklar, çevresinde var olan kötülük karþýsýnda sýnýrlarýný belirleyememe ve kendisini madde kullanýmýna teþvik eden arkadaþlarýna hayýr diyebilmek ile ilgili güçlükleri var. Burada ana-babanýn koruyucu, baðýmlý veya otoriter ve baskýcý tutumlarda kaçýnmalarý çocuklarýn hayatýn sorumluklarýný geliþimine uygun olarak vermeleri, yanlýþlýklar karþýsýnda önce ebeveynlerin hayýr diyerek örnek davranýþlarý önemli rol oynamaktadýr.

Çocuðumuza hayýr diyebilmeyi, sýnýrlarýný oluþturmayý eðiterek öðretebilmeliyiz. Çocuklarýmýzýn kendi baðýmsýz sýnýrlarýný oluþturabilmelerine rehberlik etmeliyiz. Aksi halde müdahaleci koruyucu ve baskýcý ebeveyn tutumlarý ile birçok olumsuz alýþkanlýk karþýsýnda çocuðumuzu koruyamaz hale gelebiliriz.

Fatih Kýlýçarslan/ Sosyal Hizmet Uzmaný/ Bakýrköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Saðlýðý ve Sinir Hastalýklarý Eðitim ve Araþtýrma Hastanesi