|
Ülkemizde meydana gelen toplumsal deðiþme, kentleþme, sanayileþme, iç göç hýzýnýn artmasý, gecekondulaþma ve aile kurumunun parçalanmasýna paralel olarak sosyal sorunlarda önemli bir artýþ gözlemlenmektedir. Artan sosyal sorunlardan en çok etkilenen çocuk ve ergenlerdir. Çocuk korunmaya, ilgiye ve sevgiye muhtaç bir varlýktýr. Ailenin uygun tutum ve davranýþlarýyla çocuk kiþilik, ruhsal ve davranýþsal geliþimi saðlýklý yapýlandýrýlýr. Ancak ebeveynler çocuklarýna yeterli düzeyde ilgi ve sevgi göstermez, kiþilik geliþiminde uygun rol model olamaz ise çocuk uyum, davranýþ sorunlarýyla karþý karþýya kalmaktadýr. Bir gencin sorunlarýný anlamada, tanýmlamada, saðlýklý teþhisler koymak için o gencin nasýl bir evreden, nasýl bir süreçten geçtiðini iyi anlayabilmek gerekmektedir.
Örneðin, bir çocuk ergenlik dönemindeyse, duygularý iniþli çýkýþlýdýr, duygu durumunda çok sýk deðiþiklikler olur. Bazen öfkelenir bazen de içine kapanýr. Karamsar, gelecek kaygýsý içinde olabilir. Hayatta sorumluluklar almaya baþlar. Fiziksel deðiþiklikler, genç kýz - genç erkek için gerilim ve stres faktörüdür ayný zamanda. Genç, bu dönemde anne babasýndan ayrý bir varlýk, farklý kiþi olduðunu hisseder. Bir baþkasýna benzemeye çalýþabilir, rol modelleri vardýr. Sosyal varlýk olarak, aile dýþýna çýkarak toplumsal iliþkilerini geliþtirmeye baþlar, arkadaþ grubuyla etkileþime girer. Cinsel kimlik geliþmeye baþlar. Çocukluktan gençliðe geçiþ kademesidir. Özellikle kiþilik, kimlik, sosyal geliþimi oluþur. Kimlik, kiþilik geliþimi erkek ve kadýn olarak cinsel bir kimlik kazanýyor, ya da deðerleri oluþmaya baþlýyor.
Çocuk ve gençlik sorunlarýnýn temelinde, aile içindeki iletiþim problemleri vardýr. Sadece anne-baba, çocuk arasýnda deðil, karý-koca arasýnda da iletiþim sorunlarý neden olmaktadýr. Problemlere neden olan temel faktör, karý-kocanýn gerekli uyum, iþbirliðini, koordinasyonu kendi aralarýnda saðlayamamalarýdýr. Anne-babanýn güvenli duruþu, çocuklarý için saðlýklý rol ve model olmalarý, güzeli-iyiyi aile içerisinde hep güçlü bir þekilde temsil etmeleri gerekir. Eðer bir ebeveyn çocuðuyla güçlü ve güvenli bir bað, sevgiye dayalý iletiþim kurmuþsa, gencin arkadaþlarýn içinde toplum içinde endiþe edeceði bir þey yoktur. Çünkü genç, ailesi ile oluþturduðu güçlü bir þekilde kurulan güven baðý ile arkadaþlarý ve toplum içerisinde güvenli duruþunu sürdürür. Güvenli bað kuramayan, suçlanmaktan, eleþtirilmekten kaygý duyan gençler, anne ve babalarýna problemlerini anlatamazlar, açýklayamazlar, kaçýrýrlar, yalan söylerler.Bu iletiþim sorunun, en önemli sebebi anne-babanýn çocuðu dinlememesidir. Genç dinlenmemesi karþýsýnda, kendi içine kapanýr, kendi kendine konuþur. Deðer verilmediðini, dýþlandýðýný düþünür. Bu durumda anne-baba o problemi çözmek için nasýl bir fýrsat bulabilirler ki? Ýletiþimde altýn kurul; karþýnýzdaki kiþiye kendisini deðerli hissettirtmektir. Bu kuralý gerçekleþtirmek iyi bir dinleme becerisine baðlýdýr.
Anne ve babanýn yaptýðý ikinci bir hata da kendi aralarýndaki problemleri çocuk üzerinden gidermeye çalýþmalarýdýr. Yetiþkinler, çocuðu kullanarak problemlerinin bir parçasý haline getiriyorlar. Örneðin kocasýndan ayrýlmak isteyen bir kadýn, kocasýyla yaþadýðý çatýþmayý çocuklarýna anlatýrsa ben babanýzdan ayrýlacaðým artýk onunla yasayamam, sizleri terk edeceðim derse çocuk o yaþta duygusal bunalýmlar yaþar, travma geçirebilir. Çocuk bu durumda suçu kendisinde arar, yaþananlarý düþünüp kavrayamaz. Çocuk içe kapanýyor, kapýlarý kapatýyor, sorunlarýyla yalnýz ve baþ baþa kalýyor.
Bir anne babanýn çocuðun geliþim döneminde ona yapacaðý en iyi yardým onu karþýsýna alýp dinlemesidir. Bir çocuðun kendi sorunlarýný anlatabilmesi o sorunlarýn çözümü için çok önemli bir aþamadýr. Sadece dinleseler önemsediklerini gösterseler, güven verseler o zamana o çocuklar anne babaya güvenle, sevgiyle, saygýyla yaklaþýrlar. Güven oluþursa en küçük sorunlarýnda bile ebeveynlerine gelip anlatacaklardýr. Fakat iletiþim çatýþmalarý neticesinde aileden uzaklaþýyorlar ve arkadaþ guruplarýna yaklaþýyorlar.
Her türlü kötü alýþkanlýðýn temelinde bu þekilde aileden uzaklaþma, güveni huzuru arkadaþ ortamlarýnda arama yatýyor. Ruhsal hastalýklarda, iletiþim ve davranýþ problemlerinin bir sebebidir. Aile üyelerinin birisinde görülen ruhsal sorun diðer üyelerinde olumsuz etkileyebilir. Her ailede iletiþim güçlükleri olabilir ama her aileyi kendi özelinde deðerlendirerek ancak kendi teþhisimizi koyabiliriz. Özellikle aile içi yaþanan stres faktörleri belirlemek önemlidir.
Ayrýca çocukta yaþanan sorunlar, organik ya da mental yetersizliklere baðlý olabilir. Bu da ciddi davranýþ bozukluklarýna yol açabilir. Hiperaktivite, otizm, kiþilik bozukluklarý, anti sosyal kiþilik bozukluklarý bunlarda ciddi birer etkendir.
|
Beypazarýnda bir okulunun 8 metre yüksekliðindeki taþ duvar göçtü. Okul duvarýnd
