*Madde baðýmlýlýðýnýn bir sebep deðil, çocuðun yaþadýðý birçok olumsuzluðun sonucu olduðunu bilmek gerekmektedir.

*Çocuklarýn, ruhsal geliþim dönemlerinde anne ve babalarý yanlýþ davranýþ içersindedirler.

*Eþler, evlilik iliþkilerini uyum ve ahenk saðlayamazlarsa, çocuklarýn doðumuyla birlikte ortaya çýkan anne ve babalýk rolüne de olumsuz yansýmaktadýr.

*Eþler, kendi aralarýndaki sorunlarý çocuk üzerinden gidermeye çalýþmaktadýr. Çocuklarýný sorunlarýnýn parçasý haline getirmektedir.

* Bu yaklaþým, çocuklarýn duygusal, kiþilik ve sosyal geliþimini olumsuz etkileyebilmektedir. Uyum ve davranýþ sorunlarýnýn ortaya çýkmasýna neden olmaktadýr.

*Anne-babasýnýn çatýþma alaný haline gelen çocuk, aileden uzaklaþmakta sokaða ve marjinal gruplara yönelmektedir.

* Çocuk ailede bulamadýðý ilgiyi, sokakta arkadaþ gruplarý içerisinde saðlamaya çalýþmaktadýr.

*Arkadaþ gruplarý içinde onay görür, takdir görür. Çocuk sokakta yaþamayý alýþkanlýk haline getirir. Sokak onun bir parçasý olur. Sokakta bir kimlik, güç kazanýr.

* Sokak yaþamýnda arkadaþ, merak, ilgi ve çýkar gruplarý çocuðu madde kullanmaya yöneltir. Çocuk madde baðýmlýsý haline gelir.

*Madde kullanmayý çocuðun modelleme ile iliþkisine baðlayabiliriz. Çocuk ya arkadaþýndan birini ya da anne babasýndan birisini model alýr.

*Çocuðun çevresinde ve ailesinde böyle modeller varsa, maddeye yönelme riski çok daha yüksektir.

*Ailede sigara içen ebeveynin olmasý, çocuðu sigara baðýmlýlýðýna yatkýn hale getiren en etkin sebeplerden birisidir.

 

Ekonomik, sosyal yapýnýn hýzla deðiþtiði ülkemizde, özellikle ekonomik düzeyi düþük ailelerde yoksulluk, eðitimsizlik, iç göç hýzýnýn kýrsaldan þehre doðru artmasýyla birlikte

Ýnsanlar eðitilmediði, ekonomik sorunlarý çözülmediði, zaman ortaya çýkan zor durumdan en çok etkilenen de çocuklar olmaktadýr. Çocuklar sokaða, sokak kültürünün, alt kültürün, çeteleþmelerin, gruplaþmalarýn, mafya tipi örgütlenmelerin içine itildiler. Ayrýca ekonomik düzeyi yüksek ailelerde çözülmeler ve boþanmalar çocuðun ihmali ve eðitimi sorununa neden olmuþtur.

 

 

Madde ve uyuþturucu kullanan bir çocuðun tutum, davranýþ ve psikolojisinde belirgin deðiþikler yaþanýr.

Ýçine kapanabileceði gibi aþýrý hareketlilik gözlenebilir.

Öfke, kýzgýnlýk patlamalarýnýn yaný sýra yalan söyleme gibi uyum ve davranýþ sorunlarý baþ gösterebilir.

Çocuðun ders kalitesinde düþme, sýnýfta kalma ya da okulda öðretmenleri tarafýndan sürekli uyarý cezalarý aldýðý gözlenir.

Bedeninde belirgin deðiþiklikler ortaya çýkar. Aþýrý kilo kaybý, kollarýnda iðne izleri, sürekli öksürmesi, gözlerinde kýzarýklýk, uyku düzeninde bozukluk oluþur.

Arkadaþ grubu deðiþir, giyim tarzý deðiþir, kollarýnda dövme ya da kesikler görülür.

Madde kullanan çocuklar arasýnda tiner, bali, esrar, kokain, ecstasy, karýþýk maddeler, eroine kullananlar vardýr.

 

Ebeveynlerin çocuklarýyla açýk, duygularýný anlamaya dönük ve güvenli iletiþim kurabilmeleri gerekmektedir.

Çocuðun ergenleþme sürecinde yaþadýðý ruhsal deðiþimlerinde destekleyici, yol gösterici yaklaþýmlarda bulunulmalý, ihmal ve þiddetten kaçýnýlmalýdýr.

Çocuðun sýnýrlarýný, yaþamýn kural ve deðerlerini oluþturabilmesi için rehberlik etmeli ve saðlýklý model oluþturulabilmelidir.

Madde baðýmlýsý çocuklar, çevresinde var olan kötülük karþýsýnda sýnýrlarýný belirleme ve kendisini madde kullanýmýna teþvik eden arkadaþlarýna hayýr diyebilme konusunda güçlük yaþamaktadýr.

Yanlýþlýklar karþýsýnda önce ebeveynlerin hayýr diyerek örnek olmalarý önemli rol oynamaktadýr.

Çocuðumuza hayýr diyebilmeyi, sýnýrlarýný oluþturmayý eðiterek öðretmeliyiz.

Ana-babanýn koruyucu, baðýmlý, otoriter ve baskýcý tutumlardan kaçýnmalarý, hayatýn sorumluklarýný geliþimine uygun olarak vermeleri gerekmektedir.

 

Çocuklarýmýz ilköðretimden itibaren sanat ve kültür alanlarýnda etkin bir yer edinmelerini saðlamalýyýz.

Çocukluk ve ergenlik çaðý potansiyel ve güçlü bir enerjiyi temsil eder. Çocuðun saðlýklý bir þekilde bu enerjisini harcayacak alanlar oluþturmalýdýr.

Toplumumuz, bu alanda hizmet veren kuruluþlarý Sosyal Hizmetler il müdürlükleri, Emniyet teki Küçükleri Koruma þube müdürlükleri ni bilmelidir.

Baðýmlý çocuklarý balici, tinerci vs. kavramlarla etiketleyici ve dýþlayýcý yaklaþarak suçlamak doðru deðildir. Dýþlamak yerine, toplum içersinde tedavilerini desteklemeliyiz.

Madde baðýmlýsý çocuklarý tedavisi için Bakýrköy Ruh ve Sinir Hastalýklarý Hastanesi bünyesinde Çocuk ve Ergen Madde Baðýmlýlýðý Tedavi ve Eðitim Merkezi (ÇEMATEM) ne yönlendirilmelidir.

 

Tedaviyi öncelikle çocuðun istemesi, tedavi sürecine anne ve babanýn da katýlmasý gerekmektedir.

Madde baðýmlýlýðý tedavisi bir ekip iþidir. Psikiyatr, psikolog, sosyal hizmet uzmaný, hemþire ve aile birlikte çalýþýr.

Madde baðýmlýlýðý tedavisinde sürece aileyi katmadan, ailenin tedavide etkin rol oynamasýný desteklemeden kalýcý bir tedavi olmasý mümkün deðildir.

Öncelikle aileyi tedavi sürecine katýlmaya inanýrsa çocuðuna sonuna kadar yardýmcý olur.

Madde kullanan çocuklar kendilerini sorunlu hissediyor, problemin kendilerinde olduðunu sanýyorlar. Burada sorunu dýþsallaþtýrmak gerekiyor.

Çocuðu soruna madde kullanmanýn ittiðini kabul ettirmek gerekiyor. Ben sorunlu deðilim, madde beni sorunlu hale getirdi, ailemle iliþkilerimi bozdu diye düþünmesini saðlamak lazým.