|
‘Matematik bir kabus gibi rüyalarýma giriyor.Ders zamaný ayaklarým geri geri gidiyor.Ölecek gibi oluyorum.Konular daha zorlaþacak mý? ‘ Bu ifadeler, öðrencilerin matematik korkularýný yansýtan cümlelerden bazýlarý..Acaba matematikten bu kadar korkutan nedir,hiç düþündünüz mü?
Matematik hayatýn her metrekaresinde karþýmýza çýkar.Ýlk anda güzel bir oyuncak sandýðýmýz,ama aslýnda sayý saymaya öðreten abaküsle tanýþýrýz. Sonra,önümüze çözmemiz için konan problemde Ali’nin cebindeki paralarý ne de kolay harcadýðýna imreniriz. Derken,havuzu bir yandan doldururken diðer yandan boþaltan musluklar havuzun tadýný iyice kaçýrýr.Sonra sorular gittikçe zorlaþýr.Ýþin içine x,y,z gibi bilinmeyenler girer.Yaþýmýz ilerledikçe matematik problemlerinde zorlaþýr.Asýl zor olaný ise,sonraki konularýn anlaþýlmasýnýn önceki konularýn anlaþýlmasýna baðlý olmasýdýr.
Bu yapýsýyla içine girdikçe derinleþen ve derinleþtikçe de sonsuz bir kuyuyu andýran matematik,çoðumuzu korkutur.Bilmediðimiz bir alemin sýnýrlarý içine giriyormuþuz gibi hissederiz kendimizi.Kuyu serinliði ürpertir kendimizi.Ýki kere ikinin daima dört ettiði rakamlarýn keskin dünyasýnda, annemizin þefkatli kollarýný özleriz.Öte yandan,bu dünya her katýnda muamma seviyesine yükselen bir gökdelen gibidir de.Gökdelenin en tepesi bulutlardan görülmez.Sanki sonsuza gider.
Matematik diðer bilimlerle karþýlaþtýrýldýðýnda kendi bütününü fazlasýyla oluþturmuþtur.Tabiattan aldýklarý ilhamla matematikçiler saf zihni teoremler ve semboller geliþtirmiþlerdir.Matematiði ‘katý bir disiplin’ halime getiren de budur.Hatta zamanla öyle katýlaþmýþtýr ki, matematik de biçim anlamýn önüne geçmiþtir.Þimdi bu matematik ile sýrasýnda masum masum oturan öðrenci arasýnda bir iliþki kurmaya çalýþalým,acaba zorluðun nereden kaynaklandýðýný görebildik mi?
Biraz daha açýk olursak;Katý bir disiplin olan matematik,fazlasýyla zihni ve soyuttur.Rakamlarýn ve sembollerin havada uçuþtuðu bir evrendir.Dýþarýya kucak açan bir yaný pek yoktur.Kapalý devre sistemine benzer.Bu haliyle de, sýnýrlý sayýda üye kabul eden prestijli bir kulüp gibi maðrur davranýr.Öðrencinin ayaðýna gitmez,onun kendi ayaðýna gelmesini ister ve her gelenide kabul etmez.illa kendi kurallarýna uyulacaktýr.Bu kurallara uymayan ,sonuca ulaþamaz.Oysa matematikte her þey sonuçtur,sonuç içindir.
Burada öðrenci açýsýndan zorluk,matematiðin kendi gündelik yaþantýsý ile pek bir irtibatsýz durmasýdýr.Siz babanýzdan ,’Harçlýðýn 1/3 üyle istediðini al’ þeklinde bir cümle duydunuz mu hiç? Açýkçasý,okulda öðretilen matematiðin öðrencinin tecrübi hayatýnda karþýlýðý son derece kýsýtlýdýr.Hiçbir öðrenci,on iþçiyle yaptýðý bir iþi,altý iþçiyle kaç günde yapabileceðine dair bir sorunla karþýlaþmamýþtýr gerçek hayatýnda.Yirmi yýl sonra annesinin yaþýnýn kendi yaþýnýn üç katý olacaðý da,onun için problem etmeye deðmez.
Þehir hayatýnda suya sabuna dokunmadan yaþayan çocuklar için bu tespitler belki de daha doðru.Çünkü köyde tarlada çalýþmýþ,bir günde ne kadar iþ yapýldýðýný tecrübe etmiþ,iþçi sayýsýnýn yapýlan iþe katkýsýný fark etmiþ bir köy çocuðunun sýnýfta karþýlaþtýðý iþçi problemlerine ve genel olarak matematiðe ilgisinin daha yüksek olmasý beklenebilir.Nitekim bu çocuklar iyi eðitim imkaný bulduklarýnda, ciddi baþarýlarýyla herkesi þaþýrtýyorlar.Bilmem hatýrlar mýsýnýz,birkaç yýl önce ÖSS birincisi olan çocuk köyde çobanlýk yapýyordu
Burada iki þey özellikle vurgulanmaya deðer:Birincisi,çocuklarýmýzýn gerçek hayatlarýna biraz daha zengin tecrübeler katmaya çalýþmalýyýz;ikincisi ise matematik öðretimini öðrencilerin gerçek yaþam tecrübelerine yakýnlaþtýrmalýyýz.
Birinci görev öncelikle anne babaya düþerken;ikincisi ise eðitimcilere düþüyor.Anne babalar özellikle küçük yaþlardan itibaren çocuklarýn dikkatini tabiat unsurlarýna çekmeli.Farklý bitki türleri,meyve ve sebzelerin isimleri,özellikleri,birbirlerinden farklý yanlarý,aðaçlarýn isimleri,dallarý,yapraklarý ve meyveleri (en azýndan bunlara dikkat çekmek), kedi köpekleri tanýtmak (onlarýn dört ayaðý var,bizim iki elimiz ve iki ayaðýmýz var gibi..), renkleri tanýtmak,hatta güneþ,ay ve yýldýzlara,iþaret etmek;güneþin ýþýnlarý ile gölge arasýndaki iliþkiye deðinmek,özetle çocuðumuza içinde yaþadýðý çevreyi tanýtmak,benzerleri ve farklýlýklarý göstermek,,büyüklük küçüklük gibi farklý nispetlere dikkat çekmek,onun ileriki yýllarda matematik algý ve kavrayýþýna çok þey katacaktýr.
Þimdiye kadar daha çok öðrencilerimizin matematik baþarýsýnýn neden düþük olduðunu belirtmiþ olduk.Matematik korkusuna gelince,bu korkunun esasý, ’sýnanma kaygýsý’ denilen kavramla iliþkilidir.’Akýllý ve zeki’ olmanýn en büyük göstergesinin matematik notu olduðu ülkemizde,anne babalar kendilerine uzatýlan karnede ilk önce matematik notuna bakarlar ve bu notun ‘saf zekayý’ gösterdiðine inanýrlar.
Þimdi denklemi kurmak istersek;Matematik baþarýsý herkesin gözünde çok deðerli ama öðrencilerin matematik baþarýsý düþük.Üstüne üstlük,çocuklar da matematiði kendi kiþiliklerinin birebir karþýlýðý gibi görüyorlar.
Dünyanýn neresinde hangi matematik öðretmenine sorarsanýz sorun,bu elemanlardan kurulu bir denklemin sonucunu ‘kaygý ve korku’ olarak bulacaktýr.Ne dersiniz iþlemde hata var mý?
Ýbrahim Uslu
Matematik Öðretmeni
|
A.Ü. Beypazarý MYO
