Bakýrköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Saðlýðý ve Sinir Hastalýklarý Eðitim ve Araþtýrma Hastanesi, Baþhekim Yardýmcýsý Fatih Kýlýçarslan'la yapýlan Röportaj Eklenme Zamaný- 2009-12-23 - 17:33
Hemþerimiz Fatih Kýlýçarslan'la Yapýlan Uyuþturucu ve Zararlarý Hakkýndaki Röportaj
Çocuk Ve Gençlerin Uyuþturucu Ve Uçucu Madde Kullanmaya Baþlamasýnýn Sebepleri Nelerdir?
Madde baðýmlýlýðýna baþlamanýn, merak, arkadaþ grubunun yönlendirmesi, çocuklarýn arkadaþlarýna hayýr diyememesinin birçok nedeni var. Çocuðun arkadaþlarý tarafýndan sürekli kullanýlmasý ya da çocuðun örtülü bir depresyon geçirmesi, aile içi sorunlar, aile içerisinde anne ya da babadan birinin madde baðýmlýsý olmasý, alkol baðýmlýsý olmasý çocuðun madde baðýmlýlýðýnda bir etkendir. Bu nedenlerin hepsi ya da sadece biri bile çocuðun yönlenmesinde etkilidir. Madde kullanmayý özellikle çocuðun modelleme iliþkisine baðlayabiliriz. Çocuk ya arkadaþýndan birini ya da anne babasýndan birisini model alýr. Çocuðun çevresinde ve ailesinde böyle modeller varsa, maddeye yönelme riski çok daha yüksektir. Ailede sigara içen ebeveynin olmasý, çocuðu sigara baðýmlýlýðýna yatkýn hale getiren en etkin sebeplerden birisidir.
Bir Gencin Uyuþturucu Madde Kullandýðý Nasýl Anlaþýlýr? Belirtileri Nelerdir?
Madde ve uyuþturucu kullanan bir çocuðun her þeyden önce tutum, davranýþ ve psikolojisinde belirgin deðiþikler yaþanýr. Ýçine kapanabileceði gibi, aþýrý hareketlilik gözlenebilir. Öfke, kýzgýnlýk patlamalarýnýn yaný sýra yalan söyleme gibi uyum ve davranýþ sorunlarý baþ gösterebilir. Çocuðun ders kalitesinde düþme, sýnýfta kalma ya da okulda öðretmenleri tarafýndan sürekli uyarý cezalarý aldýðý gözlenir. Bedeninde belirgin deðiþiklikler ortaya çýkar. Aþýrý kilo kaybý, kollarýnda iðne izleri, sürekli öksürmesi, gözlerinde kýzarýklýk, uyku düzeninde bozukluk oluþur. Arkadaþ grubu deðiþir, giyim tarzý deðiþir, kollarýnda dövme ya da kesikler görülür.
Aile Ýçi Ýliþkilerin Bozuk Olmasý Madde Kullanmaya Yönlendirebilir Mi?
Madde baðýmlýsý çocuklarýn anne ve babalarýnýn tutumlarýnda, çocukluk dönemi geliþim sürecinde ciddi olumsuz, yanlýþ yaklaþýmlar olduðu anlaþýlýyor. Madde baðýmlýlýðýnýn, çocuðun yaþadýðý birçok olumsuzluðun sonucu olduðunu bilmek gerekiyor. Bunun sebeplerini önce aile içerisinde, anne ve babanýn çocukla iliþkilerinde aranmalý. Eþler evlilik yaþantýsýnda bir ahenk saðlayamazsa, iliþkilerini duygusal anlamda uyumlu yürütemezse, bu durum çocuklarýn doðumuyla birlikte ortaya çýkan anne ve babalýk rolüne de olumsuz yansýyor. Özellikle ekonomik ve eðitim düzeyi yüksek ailelerde eþler arasýndaki iletiþim sorunlarý, boþanmýþ anne-baba sorunlarý neticesinde çocuklar psikolojik olarak etkileniyor. Anne-babasýnýn çatýþma alaný haline gelen çocuk onlardan uzaklaþýyor. Eþler, kendi aralarýndaki çatýþma ve problemi çocuk üzerinden gidermeye çalýþýyor. Dolayýsýyla çocuk, sorunun bir parçasý haline geliyor. Eþiyle iliþki sorunu yaþayan bir kadýn, çocuklarýný evi býrakýp gitmekle tehdit ediyor. Anne-baba arasýnda iþbirliði yoksa, iliþki problemlerini çocuklar üzerinden gidermeye çalýþýyor, çocuklarýný kendi sorunlarýna alet ediyorlar. Bu, çocuklarý duygusal, ruhsal yönden, kiþilik geliþimi yönünden olumsuz etkiliyor.
Çocuklarýný Olumsuz Alýþkanlýk Ve Davranýþlardan Korumak Ýçin Ana-Babalar Nasýl Davranmalýdýr?
Ebeveynlerin çocuklarýyla açýk, duygularýný anlamaya dönük ve güvenli iletiþim kurabilmeleri gerekiyor. Çocuðun ergenleþme sürecinde yaþadýðý ruhsal deðiþimlerinde destekleyici, yol gösterici yaklaþýmlarda bulunulmalý, ihmal ve þiddetten kaçýnýlmalýdýr. Ayrýca çocuðun sýnýrlarýný, yaþamýn kural ve deðerlerini oluþturabilmesi için rehberlik etmeli ve saðlýklý model oluþturulabilmelidir. Klinik tecrübelerime göre madde baðýmlýsý çocuklar, çevresinde var olan kötülük karþýsýnda sýnýrlarýný belirleme ve kendisini madde kullanýmýna teþvik eden arkadaþlarýna hayýr diyebilme konusunda güçlük yaþýyor. Burada ana-babanýn koruyucu, baðýmlý, otoriter ve baskýcý tutumlardan kaçýnmalarý, hayatýn sorumluklarýný geliþimine uygun olarak vermeleri, yanlýþlýklar karþýsýnda önce ebeveynlerin ‘hayýr’ diyerek örnek olmalarý önemli rol oynar. Çocuðumuza hayýr diyebilmeyi, sýnýrlarýný oluþturmayý eðiterek öðretmeliyiz. Aksi halde yanlýþ ebeveyn tutumlarýmýz çocuklarý riskli hale getirecek ve birçok olumsuz alýþkanlýk karþýsýnda çocuðumuzu koruyamaz hale geleceðiz.
Madde Baðýmlýsý Çocuklar Nasýl Bir Tedavi Sürecinden Geçiyorlar?
Anne-babalar, madde kullanan çocuklarda meydana gelen davranýþ ve fizikî deðiþiklikler konusunda bilgi sahibi deðil. Birçok aile çocuðunun madde baðýmlýlýðýný geç fark ediyor. Bir, hatta iki yýl sonra çocuðunun madde kullandýðýný fark eden anne ve babalar var. Dolayýsýyla bu geç kalýþ, tedavi sürecini de olumsuz etkileyerek, güçleþtiriyor. Tedaviyi öncelikle çocuðun istemesi, tedavi sürecine anne ve babanýn da katýlmasý gerekiyor. Madde baðýmlýlýðý tedavisi bir ekip iþidir. Psikiyatr, psikolog, sosyal hizmet uzmaný, hemþire ve aile birlikte çalýþýr. Tedavide koruyucu ve önleyici aile ruh saðlýðý yaklaþýmlarýný önemsiyorum. Madde baðýmlýlýðý tedavisinde sürece aileyi katmadan, ailenin tedavide etkin rol oynamasýný desteklemeden kalýcý bir tedavi olmasý mümkün deðil. Öncelikle aileyi tedavi sürecine katýlmaya inandýrmak lazým. Aile buna inanýrsa çocuðuna sonuna kadar yardýmcý olur. Madde kullanan çocuklar kendilerini sorunlu hissediyor, problemin kendilerinde olduðunu sanýyorlar. Burada sorunu dýþsallaþtýrmak gerekiyor. Çocuðu soruna madde kullanmanýn ittiðini kabul ettirmek gerekiyor. ‘Ben sorunlu deðilim, madde beni sorunlu hale getirdi, ailemle iliþkilerimi bozdu’ diye düþünmesini saðlamak lazým.
BU HABER 1409 KEZ OKUNDU
Beypazarýnda bir okulunun 8 metre yüksekliðindeki taþ duvar göçtü. Okul duvarýnd
