Çaðýmýzýn hastalýðý kanser adeta çýð gibi büyüyor. Kanser hastasý sayýsýndaki hýzla artýþa karþýn, týptaki yeni geliþmeler sonucunda hastalarýn tedavi baþarýsý da gün geçtikçe artýyor. Ýstanbul Üniversitesi (ÝÜ) Onkoloji Enstitüsü Müdürü Prof. Dr. Erkan Topuz, kanserden korunmanýn önemine dikkat çekerek “Dünyada yýlda yaklaþýk 300 milyar dolar kanser ilaçlarýna ve tedavisine harcanýyor. Bu rakam silah sanayisine ayrýlan paradan sonra ikinci sýrada yer alýyor. Oysa kanserden korunmak için bu paralarýn yüzde 10’unu kullansak bile kanserde büyük düþüþler yaþanýr” dedi. Prof. Dr. Topuz, kanserin bu denli hýzla artmasýnýn devam etmesi durumunda devletin ve özel saðlýk sigortalarýnýn büyük yýkýmla karþý karþýya kalacaðýný da vurguladý. 

Prof. Dr. Erkan Topuz, kanserle mücadelenin anne karnýnda baþladýðýný belirterek, kanserden korunmanýn önemine deðindi ve alýnmasý gereken önlemleri gazetemize anlattý. Topuz, çeviri editörlüðünü kendisinin yaptýðý, Liz Armstrong, Guy Dauncey, Anne Wordsworth adlý üç bilim insaný tarafýndan kanýtlanmýþ gerçeklerden yola çýkýlarak hazýrlanan, “Kanser; Salgýný Önlemek Ýçin 101 Çözüm Önerisi” adlý kitaptan da örneklere yer vererek, “Kanserden korunmada beslenme önemli rol oynuyor” dedi. Ýnsan vücudunda 50 ila 75 trilyon hücre bulunduðunu, her hücre çekirdeðinde 25 bine yakýn gen taþýndýðýný anýmsatan Prof. Dr. Topuz, kanserin Anormal dýþý bir hücre bölünmesi ile tanýmlanan 200’ün üzerindeki hastalýk için kullanýlan genel bir terim olduðunu söyledi. Topuz, “Çoðu kanser bir saðlýklý hücrenin hasara uðramasýyla baþlýyor. Hasarlar ise sigara dumanýndaki 69 kanserojenden biri ya da 80 binin üzerindeki güncel kimyasallar nedeniyle oluþabiliyor” dedi. Kanser tedavisinde çok büyük ilerlemelerin olduðunu ifade eden Topuz, 2020’de dünyada 25 milyon yeni kanserli hastanýn ortaya çýkacaðýný vurgulayarak “Bu da dünyada 1 milyar kanserli insanýn olmasý anlamýna gelir. Günümüzde kalp-damar hastalýklarýndan sonra ikinci sýrada yer alan ölüm olan kanser, artýþ hýzý devam ederse 2030’larda birinci sýraya çýkacak” açýklamasýný yaptý. 

Kanserin artmasýnýn en önemli nedenleri arasýnda “hava-toprak-su”yun kirlenmesi, saðlýksýz beslenme ve stres faktörlerinin de etkili olduðunu anýmsatan Topuz, yapýlan çok sayýda araþtýrmada hayvansal gýdalarla beslenenlerde kanser görülme sýklýðýnýn fazla olduðu sonucunun çýktýðýný anlattý. Topuz þöyle devam etti: 

Bitkisel beslenme önemli 

“Bitkisel beslenme, çeþit kalite ve miktarda yeterli olduðu takdirde, hiçbir hayvani gýdaya gerek olmadan saðlýklý ve tamamen besleyici olabilmektedir. Gýdalarý az piþirerek ve az tuzlayarak tüketmeliyiz. Bol meyve ve sebze tüketmek kanserden korumada önemlidir. Yapýlan araþtýrmalar Alman vejetaryenlerde kolon kanseri yaygýnlýðýnýn yüzde 56 daha düþük olduðunu, her gün et tüketen Japon kadýnlarda meme kanseri riskinin çok nadir tüketenlere oranla 8.5 kat daha yüksek olduðunu göstermiþtir. Günde 90 gram yað tüketen Ýngiliz kadýnlarýnýn meme kanseri riskinin 37 gram tüketen kadýnlara göre 2 kat daha fazla olmasý da beslenme faktörünün önemini bir kez daha ortaya koymuþtur.” 

Az et ye saðlýklý kal 

• Yaþam biçimi ve beslenme faktörleri: Beslenmede çok fazla et tüketilmesi, yetersiz meyve ve sebze, güneþlenme, obezite ve egzersiz yokluðu. 

• Mesleki faktörler 

• Beslenme ile ilgili diðer faktörler: Ýþleme tabi tutulmuþ yiyecekler, þeker ve alkol tüketimi, sütteki büyükbaþ hayvan büyüme hormonu, bazý tuzlanmýþ, salamura edilmiþ gýdalar, organik olarak yetiþtirilmeyen gýdalarda kanserden koruyan bileþenlerin olmamasý, tarým ilaçlarý ile kirletilmiþ yiyecekler ile bitki öldürücülerle kirletilmiþ yiyecekler. 

• Radyasyon: Ozon azalmasýnýn delinmesi ile cilt kanserlerinin artmasý, röntgenler, bilgisayarlý tomografi, iyonize radyasyon, nükleer týp, radyoterapi, enerji hatlarý, baz istasyonlarý, cep telefonlarý, elektromanyetik radyasyon, uranyum serpintisi, nükleer enerji tesisleri, atom bombasý testleri. 

• Hava ve su kirliliði 

• Toksik ürünler 

• Doðal kanserojenler 

• Bulaþýcý ajanlar: Hepatit B ve C, HIV, insan papilloma virüsü (HPV) gibi ajanlarý. 

• Baðýþýklýðýn azalmasý: Baðýþýklýk sisteminin kanserle savaþma yeteneðini zayýflatan toksit maddeler. 

• Endokrin/hormon bozucular: Bir kadýnýn kendi östrojenine maruz kalmasýnda artýþ, kanserden koruyucu hormon melatoninin azalmasýna yol açan, vardiya çalýþmasýna baðlý karanlýk kaybý. Ailede kanser öyküsü bulunmasý, ebeveynlerin büyük kirleticilere maruz kalmasý, genetik deðiþkenlik, gebelik öncesi ve süresince, bebeklikte, ergenlikte toksitlere maruz kalma. 

Kanser düþmaný bitkiler 

• Brokoli • Çörekotu • Isýrgan • Keten tohumu • Sarmýsak • Vitamin C, E, K • Zencefil • Zerdeçal • Soya • Arý poleni • Devedikeni • Hintyaðý • Kara üzüm • Bazý mantarlar • Ökseotu • Yoðurt (pastörize olmayan yoðurt) • Zakkum • Elma • Soðan •Yabanmersini • Ökseotu • Omega-3 Yað Asitleri • Meyankökü • Huþ Aðacý • Vitamin C, E, K • Tahýl, niþasta ve bazý sebzelerde bulunan selenium. 

Çocuklar daha duyarlý 

Kitabýnda çocuklarýn kimyasallara karþý daha duyarlý olduðu, hatta bazý kanserlerin doðumdan önce oluþtuðuna dikkat çekildi. Topuz, yapýlan bir çalýþmada, babalarý endrüstride çalýþan çocuklarda lösemi geliþme riskinin 6 kat daha fazla olduðunu anýmsatarak “Ortalama yeni doðanýn doðum sýrasýnda kanýnda 230 endrüstriyel kimyasal vardýr ki bunlarýn 180’inin insan ve hayvanlarda kansere yol açtýðý bilinmektedir. Bu kanserli hayata baþlamak demek” dedi. ABD Çevresel Korunma Þubesi’nin, bebekler ve küçük çocuklarýn kansere sebep olan maddelere karþý eriþkinlerden 10 kat daha duyarlý olduklarýnýn altýný çizen Topuz, þöyle devam etti: “Çocuklar plastik ve halý gibi tüketim mamullerinin yaný sýra hava, su ve gýda yoluyla alýnarak anne sütüne geçen ve biyolojik süreçleri bozan kimyasallara da maruz kalmaktadýr. Bahçelerinde tarým ilacý kullanýlan çocuklarda yumuþak doku sarkomu geliþme riski 4 kat artmýþtýr. Gebelik sýrasýnda ebeveynlerin tarým ilacý kullanýmý ile lösemide 3 ila 9 kat arasýnda artýþ görülmüþtür. Tek bir fetal röntgen çekilmesinin bile çocukluk çaðý lösemisini iki kat arttýrdýðý ortaya çýkmýþtýr. Doðduklarýnda yüksek voltajlý enerji hatlarýnýn çevresindeki 200 metrelik alanda oturan çocuklarda, 600 metre veya daha uzaðýnda oturanlara kýyasla 2 kat lösemi riski görülmüþtür.” 

Bunlara dikkat! 

• Saðlýklý beslenme koþullarý oluþturmalý. • Kýrmýzý et yerine vejetaryen aðýrlýklý beslenilmeli. • Spor yapýlmalý, kilo almamaya özen gösterilmeliyiz. • Genetiði deðiþtirilmiþ organizmalý ürünler kullanýlmamalý. • Bütün dünyada organik tarýma dönülmeli. • Meme kanseri riskini azaltmak için stresten uzak durmalý, karanlýkta uyumalý, odamýzda frekans yayýcý, cep telefonu, elektromanyetik cihaz bulundurmamalý. Ýyonize radyasyondan, plastiklerden, deterjanlardan kaçýnmalý. • Turunçgillerin kabuklarý ile tüketilmeli, fast food gýdalardan da kaçýnýlmalýdýr. • Günde en az 5 porsiyon sebze-meyve tüketilmeli, hormon tedavisi ve korucu ilaçlar, alkol ve sigaradan kaçýnmalýdýr. • Kereviz, yer elmasý, semizotu, buðday filizinin suyu günde bir çay bardaðý tüketilmelidir. • Ebegümeci ve yoncalarý köküyle birlikte tüketilmeli, karahindiba bütün salatalara konulmalý, kökünden çay yapýlmalýdýr. • Yeþil çay tüketilmeli, ýsýrganotu yapraðý, çörekotu, zencefil, açýk-kýrmýzý biber tüketilmelidir. • Zeytinyaðý tercih edilmeli. • Esmer ve beyaz þeker, tuz tüketiminden kaçýnýlmalý. • Sucuk, salam, sosis gibi gýdalar az tüketilmelidir. • Merdivenaltý konserve ve meyve sularýndan kaçýnýlmalýdýr. • Ev yoðurdunu günde en az yarým litre tüketelim. • Özellikle ilaçlanmamýþ kurtlu köy elmasýný tercih edelim. • Günde mutlaka bir bardak nar suyu ya da 2 tane nar yemeye özen gösterelim. • Soðan, pýrasa ve elma kanserin en önemli 3 büyük savaþçýsýdýr. • Böðürtlen yapraðý, ýsýrgan yaprak ve kökü ile yeþil çayý birlikte için. • Kereviz, yer elmasý, enginarý çok yememizde fayda var. • Baklagilleri haftada en az 2-3 kez tüketmeliyiz. • Pazý, ýspanak çok faydalý gýdalardýr. • Maydanozu sofranýzdan eksik etmemelisiniz. • Zeytini çok tüketmeliyiz. • Köy yumurtasýný çok kaynatmadan her gün bir tane yiyebilirsiniz. • 15 Eylül - 1 Haziran arasýnda genellikle ilaçlý ve hormonlu olduðundan bu sera domateslerini tercih etmemeliyiz. Mevsiminde domatesi çokça tüketebiliriz. Domates, baþta prostat kanseri olmak üzere, mide, meme kanserinden korur. • Spor yapýn. Stresten uzak durun, ruh dengesini korumaya çalýþýn. • Doktorunuza danýþarak meyankökü yiyin. • Kara üzüm, kara erik ve kara kayýsý yiyebilirsiniz. Üzümü çekirdeði ve kabuðu ile birlikte yiyin. • Telefonu baþýnýza yakýn yerde þarj etmeyin. Konuþmalarýnýzý kýsa tutun